وبلاگ

مدیریت محصول؛ از تاریخچه تا مهارت‌های ضروری برای مدیر محصول

مدیریت-محصول-چیست

مدیریت محصول چیست؟

بر اساس آمار، هر سال بالای ۳۰۰ هزار محصول جدید رونمایی می‌شود که ۸۵ درصد از آن‌ها شکست می‌خورند. دلایل بسیار زیادی برای شکست این محصولات وجود دارد اما از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به این اشاره کرد که برخی از این محصولات اصلا آماده ورود به بازار نیستند. علت این موضوع آن است که مدیریت محصول در سازمان به خوبی شکل نگرفته و آن طور که باید محصول برای عرضه آماده نشده است.
در این زمان است که اهمیت مدیریت محصول در سازمان مشخص می‌شود. مدیریت محصول حرفه‌ای می‌تواند با ارزیابی دقیق نشان دهد که تمرکز شکل گرفته در کدام بخش کم‌تر و در کدام بخش بیشتر بوده و با مدیریت درست بخش‌های اجرایی، محصول را برای عرضه آماده کند.
وقتی محصول شما بدون هیچ هماهنگی در تیم‌های اجرایی و بدون هیچ تحلیل درستی وارد بازار شود، احتمال شکست محصول و در نتیجه ضرر سازمان بسیار بالا است. یک مدیریت حرفه‌ای و دقیق در ابتدا نقشه راه محصول را به بهترین نحو طراحی می‌کند. با دانستن این نقشه راه، هر یک از تیم‌های اجرایی وظایف خود را می‌دانند و دچار سردرگمی نمی‌شوند. وقتی که محصول آماده ارائه شد، با تحلیل رقبا و شناخت بازار، محصول خود را در بهترین زمان و بهترین شکل به بازار عرضه می‌کند تا بیشترین سود را کسب کند.

تاریخچه مدیریت محصول در جهان

در سال ۱۹۳۱ نیل مکلروی (Neil H. McElroy) یاداشتی به نام «Brand Man» نوشت تا به وسیله آن نیرو‌های خاصی را به تیم خود اضافه کند. همین نوشته سنگِ ‌بنایی برای مدیریت محصول شد. مسئولیت شخص «Brand Man» در سازمان ساخت کمپین‌های تبلیغاتی، آنالیز فروش و … بود و به نوعی شکست یا موفقیت محصول به فعالیت‌های او بستگی داشت. او باید با تحقیقات میدانی با مشتریان خود بیشتر آشنا می‌شد و آنالیزی از رفتار مشتری ارائه می‌داد.
بعد‌ها در سال 1933 بنیانگذاران شرکت HP با استفاده از یک استراتژی تحقیقاتی توانستند اطلاعاتی کسب کنند که تصمیم‌گیری‌های خود را به نظر مشتریان نزدیک کنند. این شرکت موفق شد با استفاده از همین استراتژی محصولاتی تولید کند که میزان رضایت مشتریان را تا مقدار قابل توجهی افزایش دهد.
طبق همین توضیحات، شرکت‌ها سال‌ها به دنبال پیدا کردن راه‌هایی بودند که مشتری خود را راضی و فروش را بالا ببرند. و در نهایت این جستجوها، موقعیت مدیر محصول به چارچوب سازمان‌‎ها اضافه شد.

مدیر محصول کیست؟

مدیر محصول شخصی است که وظیفه هماهنگ کردن یک تیم در کنار یکدیگر با هدف رسیدن به اهداف تجازی سازمان را به عهده دارد. کامل کردن محصول و مشخص کردن راه رسیدن محصول اولیه به محصول پایانی نیز جزو وظایف مدیر محصول است. او باید با تحلیل کردن رفتار مشتریان و هماهنگ کردن تیم‌ها و شناخت بازار، محصولی را ارائه دهد که بهترین و بیشترین بازدهی را داشته باشد.
بسیاری از استارتاپ‌‌ها و شرکت‌های بزرگ مانند اپل اشخاصی را برای راهبرد و تنظیم نقشه راه داشته و دارند که به آنها کمک می‌کنند تا بتوانند بیشترین بازدهی رو از محصول خود دریافت کنند. اشخاصی مانند بیل گیتس و استیو جابز با اینکه با عنوان رسمی مدیر محصول کار نکرده‌اند ولی وظایف یک مدیر محصول را بر عهده داشته‌اند. یک مدیر محصول می‌تواند آینده شرکت را به هر سمتی ببرد.
در انتها مدیر محصول شخصی است که بتواند با همانگی تیم داخلی و خارجی و تدوین استراتژی مناسب با توجه با نیاز‌های مشتری و با بازاریابی، محصول را به بهترین شکل عرضه کند و بتواند تحلیل درستی ارائه دهد.

9 مهارت مهم و ضروری برای یک مدیر محصول

  • مهارت‌های ارتباطی: مدیران محصول بیشتر زمان روزشان را در جلسات با تیم‌های تحت نظر یا جلسات مشتریان می‌گذرانند. داشتن مهارت‌های ارتباطی قوی در این شرایط خیلی مهم است.
  • تخصص فنی: مدیران محصولی که روی محصولات مجازی مثل نرم‌افزارها کار می‌کنند نیاز دارند تا دانش فنی متوسطی داشته باشند. با استفاده از این دانش، آن‌ها می‌توانند مشکلات و موانع را شناسایی ‌کنند.
  • مهارت‌های کسب و کاری: یک مدیر محصول باید با چارچوب کسب و کارها و فرایندها آشنا باشد. در زمان تدوین استراتژی محصول، این مهارت بسیار مهم است.
  • مهارت‌های تحقیقاتی: مدیر محصول قبل از شروع توسعه یک محصول، تحقیقات گسترده‌ای برای مشخص کردن نیاز مشتری انجام می‌دهد. مهارت‌های تحقیقاتی بسیار مهم است چرا که می‌تواند آینده یک محصول را به درستی مشخص کند.
  • مهارت‌های تحلیلی: بدون وجود این مهارت، مهارت‌های تحقیقاتی کاربرد خاصی ندارد. مدیر محصول باید بتواند بعد از جمع‌آوری دیتا از تحقیقات، آن‌ها را تحلیل کند و تصمیمات دقیقی بگیرد.
  • مهارت‌های بازاریابی: این مهارت از آن جهت بسیار مهم است که بعد از توسعه محصول، مدیر محصول باید بتواند هر چه بهتر محصول را آماده ورود به بازار کند.
  • مهارت‌های واگذاری: با توجه به اینکه مدیر محصول با تیم‌های مختلفی کار می‌کند، باید به خوبی نقاط قوت و ضعف افراد را بشناسد و با توجه به این نقاط، کارها را به افراد واگذار کند.
  • تفکر استراتژیک: بسیاری از وظایف مدیر محصول نیازمند تفکر استراتژیک است. از مشخص کردن استراتژی رشد محصول تا مشخص کردن روند ورود به بازار محصول.
  • مهارت‌های اولویت‌بندی: مدیر محصول باید بتواند کارها را به درستی اولویت‌بندی کند و بر اساس آن‌ها، فشار را روی تیم تقسیم کند تا کارها طبق زمان‌بندی به پایان برسند.

تفاوت مدیر محصول و مدیر پروژه

به نظر شما به چه چیزی محصول گفته می‌شود؟ کفش که یک کالا است و یا اپلیکیشن و … آیا محصول هستند؟ بله، به طور کلی به تمامی کالا‌ها، وب‌سایت‌ها یا اپلیکیشن‌‌های تلفن همراه و کامپیوتر و حتی خدمات محصول گفته می‌شود.
از طرف دیگر به طرحی که مجموعه فعالیت‌های پیوسته در مدت زمان مشخص تشکیل می‌شوند پروژه می‌گویند. حال اگر بخواهیم تفاوت این دو را بیان کنیم، می‌توانیم به این صورت شرح دهیم که محصول متشکل از چندین پروژه و طرح است و برای تولید یک محصول چندین پروژه کوچک با هم ادغام می‌شوند تا محصول تولید شود. مدیر محصول غالبا طرح و نقشه محصول را تعیین و راهبرد‌های اصلی فرایند تولید را مشخص می‌کند. از جمله وظایف مهم مدیر محصول صحبت با مشتری و نظرسنجی برای بهبود محصولات است اما مدیر پروژه نظارت بر فرایند اجرایی شدن هر یک از راهبردهای تعیین شده توسط مدیر محصول را بر عهده دارد.

مدیر محصول چه ویژگی‌های دارد؟

مدیریت محصول نیازمند افرادی است که مسئولیت‌‌‌پذیر باشند، قدرت رهبری بالایی داشته باشند، بتوانند ریسک کنند و از بلندپروازی هراسی نداشته باشند. مدیر محصول باید بتواند با تست و آزمایشات بهترین تصمیمات برای رشد محصول تلاش کند.
شنونده بودن یکی از ویژگی‌های مهم یک مدیر محصول است. مدیر محصول باید حرف‌های مشتریان، تیم اجرایی و مدیران را خوب گوش کند. او با گوش کردن مشکلات و خواسته‌ها می‌تواند محصولی را ارائه دهد که باب میل بوده و همه از آن رضایت داشته باشند.
قدرت رهبری مهمترین ویژگی یک مدیر است. فردی که نتواند با تیم خود ارتباط بر قرار کند، درآینده هم نمی‌تواند هماهنگی درستی بین افراد گروه ایجاد کند. در سازمان‌های بزرگ که افراد زیادی وجود دارد، داشتن روابط عمومی بالا و قدرت رهبری، از ملزومات است.
تصمیم‌ گیری در زمان فشار و بحران، پیش‌بینی اتفاقات ناگوار و همیشه آماده بودن، از ویژگی‌هایی است که مدیر محصول باید دارا باشد. تصمیماتی که در زمان بحران گرفته می‌شود می‌تواند آینده محصول را تعیین کند.

عناوین شغلی مدیریت محصول

مشابه با هر موقعیت شغلی دیگری، مدیریت محصول نیز در سازمان‌های مختلف، بسته به نیاز و اندازه آن سازمان، عناوین مختلفی دریافت می‌کند. در ادامه به 7 عنوان شغلی در حوزه مدیریت محصول اشاره می‌کنیم.

Chief Product Officer
شخص (CPO) معمولا روی استراتژی کلی تمرکز دارد که در راستای اهداف سازمان باشد و گزارشات خود را به مدیرعامل (CEO) می‌دهد.

Senior Vice President of Product Management

SVP تیم بزرگی از مدیران محصول را رهبری می‌کند. آن‌ها همچنین با رهبران گروه‌ها مانند تیم فروش تیم بازاریابی و… بسیار نزدیک هستند تا سازمان در جهت درست حرکت کند.

Vice President of Product Management

VP of Product معمولا در شرکت‌های بزرگ‌تر و قدیمی که ساختار منظمی دارند دیده می‌شود. آن‌ها روزانه با تیم‌های مختلف در ارتباط هستند تا از هماهنگ بودن اجزای با یکدیگر مطمئن شوند. اغلب در جلسات ادغام و یا فروش حضور دارند و تأثیرات مهمی دارند.

Director of Product Management
یک موقعیت مدیریتی است و نیازمند تجربه مدیریت و همچنین توانایی همکاری با دیگر مدیران اجرایی در بخش‌های مختلف سازمان را نیاز دارد. او باید بتواند ترسیم خوبی از چشم‌انداز محصول و آینده محصول داشته باشد و آن را با تیم خود و مشتریان به اشتراک بذارد.

Group Product Manager
این نقش مهم‌ترین نقش غیر اجرایی است که یک مدیر‌ محصول می‌تواند داشته باشد. از وظایف (GPM) تحقیق و جستجو، بررسی استراتژی و توسعه محصول می‌باشد. اجرای استراتژی محصول نیز به عهده (GPM) می‌باشد.

Product Manager
مدیر محصول که بیشتر به آن پرداختیم وظیفه کلی‌تری دارد. طراحی استراتژی، نقشه‌راه، تعریف قابلیت‌های جدید محصول، بازاریابی و پیش‌بینی اوضاع آینده محصول، از جمله کار‌هایی است که مدیر محصول باید به آن بپردازد. او باید با ارزیابی بازار و هماهنگ کردن تیم‌های خود محصول را برای عرضه آمده کند.

Associate Product Manager
کارشناس توسعه محصول (APM) یکی از سطوح ورودی به حوزه مدیریت محصول است که معمولا به مدیر محصول (PM) یا مدیر محصول گروه (GPM) گزارش می‌دهد. بیشتر در کنار مدیران با تجربه همکاری می‌کند تا با یادگیری مهارت‌ها رشد کند.

بازار کار مدیریت محصول در ایران

با توجه به افزایش تعداد محصولات و خدمات در شرکت‌ها و استارتاپ‌های فعال در ایران، نقش مدیر محصول در فضای کاری بسیار پررنگ شده است. تقریبا همه شرکت‌ها به دنبال این هستند که محصولات خود را به بهترین شکل وارد بازار کنند و سهم بازار بیشتری برای خود به دست آورند. به همین دلیل تمامی صاحبان کسب کار به دنبال اشخاصی هستند که بتوانند با آنالیز دقیق بازار، نقشه‌ی راهی برای محصول طراحی کنند که بیشترین فروش و بازدهی را بدست بیاورند.
درآمد مدیر محصول در ایران، با توجه به مهارت‌ها، اندازه شرکت و ساختار سازمانی، بین 6 میلیون تا 30 میلیون در ماه است. در حال حاضر مبلغ رایج ۱۰ میلیون تومان است. از آنجایی که مدیر محصول نیاز دارد با اهداف شرکت هماهنگ باشد، باید اطلاعاتی درباره محصول و نوع فرایند تولید محصول اطلاعاتی داشته باشد. به همین دلیل مدیر محصولی که برای شرکت‌های ساخت تولید ماشین‌افزار کار می‌کند باید اطلاعاتی در رابطه با ساخت آن ماشین‌ها داشته باشند تا بتواند به درستی تمامی بخش‌های سازمان را هدایت کند.

دوره مدیریت محصول باشگاه مهارت و اشتغال
اشتراک گذاری:

مطالب زیر را حتما مطالعه کنید

دیدگاهتان را بنویسید

keyboard_arrow_up